Yakıt Tasarrufu için Sola Dönmek Yasak!

Lojistik sektöründe hep konuşulur, UPS‘in araçlarında sola dönmeyi yasakladığı ve bu sayede milyonlarca dolarlık yakıt tasarrufu sağladığı. Bu yazımızda bir anlamda şehir efsanesine dönüşmüş bu durumu aydınlatmaya çalışacağız.

UPS, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki araçlarında uyguladığı, “sola dönmek zorunlu değilse, her zaman sağa dön” yaklaşımı ile her yıl milyonlarca litre yakıt tasarrufu sağlamakta. 20.000’den fazla binek aracın oluşturacağından daha fazla emisyonun da önüne geçmektedir.

Uygulama daha bilgisayar ve GPS gibi teknolojilerin bu denli hayatımızın içinde olmadığı yıllarda hayata geçti. Günümüzde ise en verimli rota belirleyen bir yazılım sistemi ile desteklenmekte.

Sola Dönmenin Nesi Kötü?

Trafiğin sağdan aktığı ABD gibi ülkelerde sola dönmek genellikle tehlikeli ve verimsiz olarak görülmektedir. Tom Vanderbilt sola dönmeyi, “Genellikle karşıdan akan bir trafiğe karşı olmak zorunda olan bir eylem” olarak tanımlar. Bu eylem sadece tehlikeli olmakla kalmayıp, aynı zamanda trafik sıkışıklığı oluşturup ve karşılaşan herkesin 30-45 saniyesini çalmaktadır.

ABD Ulusal Otoyol Trafik Güvenliği İdaresi tarafından yapılan bir araştırmaya göre, dönüş sırasında oluşan kazaların -ki toplam kazaların %22.2‘sini oluşturmaktadır – %61‘i sola dönerken oluşurken, sağa dönerken oluşan kazalar ise sadece %3.1‘de kalmaktadır.

Ayrıca New York ulaşım planlamacılarının yaptığı bir araştırmaya göre, sola dönmek yaya güvenliği açısından sağa dönmeye göre 3 kat daha tehlikelidir.

UPS Ne Diyor?

Diğer taraftan UPS‘ten Kıdemli Direktör Jack Levis’e göre sola dönmek aracın rölanti süresini uzattığı için yakıt tüketimi açısından da daha verimsizdir. Levis’in belirttiğine göre UPS sola dönüşleri yasaklamamakta. “Sadece sağa döneceğiz diye sürekli daire çizmiyoruz. Rotamız üzerindeki sola dönüşleri analiz eden ve hangilerini iptal edebileceğimizi hesaplayan araçlar kullanıyoruz”

Bu yöntem için kendi haritalarını oluşturan kargo firması, bu haritaların ticari olanlardan çok daha hassas olduğunu belirtmekte. CNN‘e konuşan Levis “Haritalarımız ile önemsiz sola dönüşleri önemli olanlardan ayırt edebiliyoruz. Google Maps‘te “sola dönme” diye bir seçenek yok, sadece hedefinize giden en kısa yolu seçiyor. Haritalarımız sayesinde bu gerçekleştirilen sola dönüşlerden bazılarını cezalandırabiliyor” diye belirtiyor.

Sistem park alanlarını, özel yolları, değişken hız limitlerini ve kamyon girişine uygun olmayan sokakları biliyor. Yazılım, istenmeyen bir sola dönüş gerçekleştirildiğinde tahmini varış süresini 20 saniye kadar uzatacak bir ceza verebiliyor. Bu durumda, sürekli sağa dönüp bloğun etrafından dolaşarak bu 20 saniyelik cezayı telafi etmek mümkün.

Vanderbilt, “Daha uzun bir rotadan giderken hala zaman ve yakıt tasarrufu sağlamak UPS sürücüleri için bile kafa karıştırıcı olabilir. UPS‘in lojistik merkezinde bu durumu şef mühendisleri ile değerlendirme fırsatım oldu. Birçok sürücü yeni rotalama yazılımının sürüş süresini uzattığından şikayet etti fakat bir süre sonra yanıldıkları ortaya çıktı. Sistem, tek bir sürücünün tüm verimliliği hissedebilmesi için oldukça karmaşık ve sezgilere aykırı. “yavaş daha hızlıdır” durumunu trafikte hepimiz yaşamışızdır.

Teslimat Döngüsü

UPS sola dönüşleri yasaklamaya 1970lerde, teslimat döngüsü ismiyle anılan bir yönteme geçerek başladı. Bu yöntemde teslimatlar ilk olarak sokağın sadece bir tarafında ve sürekli sağa döndükleri bir rotada yapılmaktaydı.

2008‘de Orion adını verdikleri, sadece sola dönmeyi destekleyen ve her bir teslimat aracı için en iyi rotayı tayin eden bir yazılımı kullanmaya başladılar. Levis, “Geliştirmek 10 yılımızı aldı. En zor tarafı da bir bilgisayardan çok bir sürücü gibi düşünmesini sağlamaktı” diye belirtmektedir.

Sadece ABD’de günde 18 milyondan fazla teslimat yapan UPS için Orion, günde 250milyon adet adresi analiz ediyor ve dakikada 30bin rota optimizasyonu sağlıyor. Firma için bu durum yılda $300M – $400M mertebesinde yakıt, araç ve operasyon tasarrufu sağlıyor. Orion’dan önce sağa dönme ile ilgili bu pratik yılda 135 milyon kilometre tasarruf sağlarken, Orion‘la birlikte bu rakam yılda 300 milyon kilometreye çıkmış bulunuyor.

Siz de Uygulamalı mısınız?

“Sola dönmeme ile ilgili bu durum, tüketicilerin günlük hayatta yakıt verimliliğini arttırmak için neler yaptıklarını konuşurken ortaya çıktı” diye belirtiyor Levis. Örnekler merkezi bir bölgeye park ederek yakın yerlere yürümek, ortaklaştırılmış seyahatler, iş için doğru araç kullanmak olarak arttırılabilir. Ama sola dönmemek günlük sürüşte yakıt yada zaman tasarrufu sağlar mı?

“Metod önceden planlanmış teslimatlar için güzel çalışıyor, fakat günlü sürüşte rotalarımız daha çok rastlantısal” diyor “Hypermilling” ismini verdiği tekniği ile verimli sürüş konusunda dünya rekorunu elinde bulunduran Wayne Gerdes.

Binek araç sürücüleri için durum böyleyken, lojistik sektörü profesyonelleri daha çok önceden planlanmış rotalarda yol aldıkları için benzer yöntemler kullanarak yakıt tüketimini rahatlıkla azaltabilirler.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir